Hapis cezasına mahkûm olan kişi, cezasının kanunda belirtilen kısmını cezaevinde iyi hâlli olarak geçirdiğinde koşullu salıverilir. Bu oran suç türüne göre değişir ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 107 ve 108. maddeleri ile Terörle Mücadele Kanunu m.17'de düzenlenmiştir.
Koşullu salıverilme oranları
| Suç grubu | Süreli hapis | Müebbet | Ağırlaştırılmış müebbet |
|---|---|---|---|
| Genel kural | 1/2 | 24 yıl | 30 yıl |
| Kasten öldürme, işkence-eziyet, cinsel saldırı (102/1), cinsel taciz, özel hayata karşı suçlar, casusluk (m.107/2) | 2/3 | 24 yıl | 30 yıl |
| Örgüt kurma/yönetme ve örgüt faaliyeti çerçevesindeki suçlar (m.107/4) | 2/3 | 30 yıl | 36 yıl |
| Nitelikli cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu ticareti (m.108/9) | 3/4 | 33 yıl | 39 yıl |
| Terör suçları (TMK m.17) | 3/4 | 30 yıl | Koşullu salıverilme yok |
Suç tarihinde 18 yaşından küçük olanlar için bu oranlar farklı uygulanır. 28 Haziran 2014'ten önce işlenen cinsel suçlar ve uyuşturucu ticaretinde süreli hapis cezaları için oran 2/3'tür.
Tekerrür hâlinde
Tekerrür hâlinde süreli hapis cezalarında oran en az 2/3, ikinci defa tekerrürde 3/4'tür; müebbet hapiste 33, ağırlaştırılmış müebbette 39 yıl uygulanır (m.108). İkinci defa tekerrürde koşullu salıverilmenin tamamen kaldırıldığı eski düzenleme, 2025'te 7550 sayılı Kanun'la değiştirilmiştir.
Denetimli serbestlik
Açık ceza infaz kurumunda bulunan ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az kalan iyi hâlli hükümlüler, cezalarının kalan kısmını denetimli serbestlik altında geçirebilir (m.105/A). Bu süre 0-6 yaş grubunda çocuğu olan kadın hükümlüler için iki yıl; ağır hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyenler için üç yıldır.
- 30 Mart 2020'ye kadar işlenen suçlarda, istisna suçlar hariç bir yıllık süre üç yıl olarak uygulanır (geçici m.6).
- 31 Temmuz 2023 ve öncesinde işlenen suçlarda, istisna suçlar hariç ve açık kurumda en az üç ay kalmış olmak şartıyla denetimli serbestlikten üç yıl erken yararlanılır (geçici m.10/6).
- 4 Haziran 2025'ten sonra işlenen suçlarda, koşullu salıverilmeye kadar cezaevinde geçirilmesi gereken sürenin en az onda biri cezaevinde geçirilmelidir.
Örnek
Genel kurala tabi bir suçtan 5 yıl hapis cezası alan ve mahsup edilecek tutukluluğu bulunmayan hükümlü, cezanın yarısını (2 yıl 6 ay) iyi hâlle çektiğinde koşullu salıverilir. Bir yıllık denetimli serbestlik süresi düşüldüğünde cezaevinde geçecek süre yaklaşık 1 yıl 6 aydır.
Kesin infaz süresi, infaz savcılığının düzenlediği müddetnameyle belirlenir. Hesaplama aracımız yaklaşık sonuç verir.
Kaynaklar
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez.
Bu konuyla ilgili hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
Randevu Alın